مطالعه تطبیقی دو طریق عرفانی (طریق وجه خاص و روش شطار)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

چکیده

دو راه سلوکی در کتب عرفان بیان شده است: طریق «وجه خاص» ابن‌‌‌عربی؛ و طریق «شطار» کبرویه. طریق «شطار» به عنوان برترین راه سلوک، گاه با طریق «وجه خاص»، یکی دانسته شده است. در این مقاله، طریق وجه خاص، به عنوان طریق بی‌‌‌واسطۀ حق با بنده از طریق عین ثابت، با روش شطار به معنای راه محبت، مقایسه شده است و ضمن برشماری ویژگی‌‌‌های هر کدام، به این نتیجه رسیده که تطبیق این دو روش بر هم، نادرست است و این تطبیق را کبرویه پس از پذیرش اندیشه‌‌‌های ابن‌‌‌عربی، انجام داده‌‌‌اند. البته با طریق وجه خاص، به راحتی می‌‌‌توان روش شطار را تحلیل هستی‌‌‌شناختی کرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Comparative Study between two Mystical Paths: Special-mode Path (of Gnosis) and Shettar Path

نویسنده [English]

  • Ehsan Fattahi Ardakani
چکیده [English]

Two mystical paths have been explained in books of mysticism: Ibn-e-Arabi’s ‘’special-mode path (of gnosis)’’ and  ‘’Shettar’’ path. As the uppermost path of gnosis, Shettar path has occasionally been considered the same as ‘’special-mode’’ path. In the present study, the special-mode path, as an immediate one between God and His servants through eternal essence, is compared with Shettar path, as love path. Then, enumerating the traits of either one, we have concluded that an identification of one with the other is not correct and that such identification was carried out by Kebrooyeh after they approved of Ibn-e-Arabi’s thoughts. Of course, one can easily render an ontological analysis of Shettar path by means of special-mode path.    

کلیدواژه‌ها [English]

  • mystical paths
  • special-mode
  • Shettar
  • Kebrooyeh
  • Ibn-e-Arabi
  • Hossein Kharazmi