وجوه اشتراک و افتراق فکری هوسـرل و دکـارت

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار دانشگاه مذاهب اسلامی

چکیده

فلسفۀ هوسرل با همۀ پیچیدگی‌ها و جهت‌گیری‌های خاص خود، متأثر از آموزه‌های دکارت است؛ به‌طوری‌که روح کلی اندیشه‌های او را باید دکارتی دانست. برای فهم بهتر و دقیق‌تر فلسفۀ هوسرل می‌توان به میراث وی از دکارت توجه و وجوه اشتراک و افتراق فکری آن‌دو را ذیل هدف، روش و پیشرفتشان بررسی کرد. شباهت و تفاوت اصلی هردو در استفاده از شک، ظرفیت و امکانات آن است.
 
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Intellectual Similarities and Differences in Husserl and Descartes

نویسنده [English]

  • Mohammad-Taqi Shakeri
Assistant Professor, University of Islamic Sects
چکیده [English]

Husserl’s philosophy, despite all of its complexities and its orientation, is under the influence of Descartes’ doctrines, so that it must be recognized that his overall view is Cartesian. For better understanding of Husserl’s philosophy, we can reflect on the Cartesian heritage in his philosophy, finding out the similarities and differences of these two philosophies with regards to their ends, methods and developments. The main similarity and difference of the two is in using doubt, its capacities and possibilities.
 
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Husserl
  • Descartes
  • Doubt
  • certainty
  • reduction
  • epoche
  • psychologically I
  • transcendental I
  • Constitution

اسپیگلبرگ، هربرت، (1391)، جنبش پدیدارشناسی، مترجم مسعود علیا، مینوی خرد، تهران.

بریه، امیل، (1385)، تاریخ فلسفه قرن هفدهم، مترجم اسماعیل سعادت، انتشارات هرمس، تهران.

دارتیگ، آندره، (1376)، پدیدارشناسی چیست؟، مترجم محمود نوالی، انتشارات سمت، تهران.

دکارت، رنه، (1391)، گفتار در روش درست راه بردن عقل، مترجم محمد علی فروغی، نشر مهر دامون، مشهد.

ـــــــ ، (1364)، اصول فلسفه، مترجم منوچهر صانعی دره‌بیدی، مؤسسه انتشارات آگاه، تهران.

ـــــــ ، (1384)، اعتراضات و پاسخها، ترجمه و توضیح از علی‌محمدافضلی، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، تهران.

ـــــــ ، (1376)، قواعد هدایت ذهن، در: فلسفه دکارت، ترجمه و توضیح از منوچهر صانعی‌دره‌بیدی، انتشارات بین‌المللی الهدی، تهران.

رشیدیان، عبدالکریم، (1384)، هوسرل در متن آثارش، نشر نی، تهران.

ژیلسون، اتین، (1357)، نقد تفکر فلسفی غرب، مترجم احمد احمدی، انتشارات حکمت، تهران.

سولومون، رابرت ک، (1379)، فلسفه اروپایی از نیمه دوم قرن هجدهم تا واپسین دهۀ قرن بیستم، مترجم محمدسعید حنایی کاشانی، انتشارات قصیده، تهران.

شاکری، سیدمحمدتقی، (1393)، «چیستی علم و معرفت از منظر هوسرل و صدرالمتألهین»، فصلنامه حکمت اسرا، سال ششم، شمارۀ اوّل، پیاپی 19، ص 131 ـ 169.

فروغی، محمدعلی، (1383)، سیر حکمت در اروپا، هرمس، تهران.

کاپلستون، فردریک، (1380)، تاریخ فلسفه از دکارت تا لایب‌نیتس، مترجم غلامرضا اعوانی، انتشارات سروش و شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، تهران.

لیوتار، ژان فرانسوا، (1384)، پدیده‌شـناسی، مترجم عبدالکریم رشیدیان، نشر نی، تهران.

مجتهدی، کریم، (1382)، دکارت و فلسفه او، مؤسسه انتشارات امیرکبیر، تهران.

ورنو، روژه، وال، ژان؛ (1372)، نگاهی به پدیدارشناسی و فلسفه‌های هست بودن، مترجم یحیی مهدوی، انتشارات خوارزمی، تهران.

هوسرل، ادموند، (1372)، ایدۀ پدیده‌شناسی، مترجم عبدالکریم رشیدیان، شرکت سهامی انتشارات و آموزش انقلاب اسلامی، تهران.

ـــــــــ ، (1381)، تأمـلات دکـارتی، مقدمه‌ای بر پدیده‌شناسی، مترجم عبدالکریم رشیدیان، نشر نی، تهران.

ـــــــــ ، (1375)، «تز دیدگاه طبیعی و تعلیق آن»، مترجم ضیاء موحد، فصلنامۀ فرهنگ، سال نهم، شماره دوم، شماره مسلسل 18، ص 38 ـ 50.

Husserl, Edmund,(1970), The Crisis of European Sciences and Transcendental Phenomenology, An Introduction to Phenomenological Philosophy, trans. David Carr, Northwestern University Press Evanston, Illinois.

Husserl, Edmund,(1983), Ideas pertaining to a pure phenomenology and to a phenomenological philosophy, first book, trans. Fred Kersten, klauwer Academic publishers Group, Boston.

Husserl, Edmund,(1993), Ideas pertaining to a pure phenomenology and to a phenomenological philosophy, second book, trans. R. Rojcewicz and A. Schuwer. klauwer Academic publishers Group, Boston, London.

Husserl, Edmund,(1981), Philosophy as Rigorous science, ed. Peter McCormick and Fredrick A. Elliston, In: Husserl: Shorter Works, University of Notre Dame Press.

Kanti Bhadra, Mrinal,(1990), A Critical Survey of Phenomenology and Existentialism, Indian Council of philosophical Research.

Smith, David Woodruff,(2007), HUSSERL, Routledge.